Z wnioskiem o uzasadnienie nie można się spieszyć

SĄDY Wyrok istnieje i może być przedmiotem innych czynności procesowych dopiero od chwili ogłoszenia jego sentencji.

Na pytanie, w jakim terminie należy złożyć wniosek o uzasadnienie wyroku, każdy prawnik bez wahania odpowie: w terminie siedmiu dni od ogłoszenia sentencji wyroku.

Każdy też wie, jak ważny to termin, jak poważne konsekwencje dla dalszego toku procesu wywołuje jego niedotrzymanie i jak zmienia się wówczas sytuacja procesowa strony zamierzającej wnieść apelację. Nie zawsze jednak wszyscy pamiętają o tym, że wniosek o uzasadnienie wyroku nie może być złożony … za wcześnie.

Kwestia ta stała się ostatnio ponownie przedmiotem zainteresowania Sądu Najwyższego, który w postanowieniu z 9 sierpnia 2017 r. ( sygn. II kz 20/17) podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko, wedle którego „pozbawiony skuteczności jest wniosek o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku złożony przed jego ogłoszeniem”.

SN zwrócił uwagę, że termin na złożenie wniosku o uzasadnienie „biegnie dopiero od daty ogłoszenia wyroku. Pozbawiony zatem skuteczności jest wniosek o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku złożony przed jego ogłoszeniem, skoro wówczas nie wiadomo nawet tego, czy w ogóle dojdzie do tej czynności, a nawet do samego wydania wyroku (odmienny pogląd skutkowałby przyjęciem wręcz absurdalnej tezy o możliwości złożenia takiego wniosku w każdym czasie przed wyrokowaniem)”.

Powyższy wyrok dotyczył wniosku o uzasadnienie orzeczenia wydanego w postępowaniu karnym. Takie same zasady obowiązują także w postępowaniu cywilnym, a podobne stanowisko Sądu Najwyższego zostało już wyrażone wielokrotnie, a potwierdzone podjętą także w tym roku uchwałą sądu Najwyższego z 24 maja 2017 r. (sygn. III CzP 18/17).

W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd Najwyższy wskazał na ugruntowaną już linię orzeczniczą, wskazując przy tym wyraźnie, iż nie podziela odosobnionego, poddanego już wcześniej krytyce judykatury, stanowiska Sądu Najwyższego zajętego w postanowieniach z 25 października 2012 r., (sygn. I Cz 153/12) i z dnia 10 marca 2015 r., (sygn. II Uz 80/14 ).

Podzielając przytoczone wcześniejsze orzeczenia SN, podkreślił, że „wniosek, o którym mowa w art. 328 § 1 k.p.c., dotyczy sporządzenia i doręczenia uzasadnienia wyroku, a wyrok istnieje dopiero od chwili ogłoszenia lub podpisania jego sentencji, co w sposób oczywisty wynika z art. 332§1 k.p.c.”, wedle którego sąd jest związany wydanym wyrokiem od chwili jego ogłoszenia, a wyrok wydany na posiedzeniu niejawnym wiąże sąd od chwili podpisania sentencji.

Wyrok zatem istnieje i może być przedmiotem innych czynności procesowych dopiero od chwili ogłoszenia jego sentencji.

Jeżeli zatem wniosek o uzasadnienie składany jest w dniu ogłoszenia wyroku, należy koniecznie upewnić się, że pismo trafi do biura podawczego sądu w chwili, gdy sentencja wyroku jest już ogłoszona. Podobna zasada dotyczy wniosków wysyłanych do sądu listem poleconym. W takiej sytuacji decydujące znaczenie ma chwila jego oddania w placówce pocztowej, która nie może być wcześniejsza do chwili ogłoszenia sentencji wyroku.

Artykuł został opublikowany w dodatku do dziennika Rzeczpospolita 'Dobra Firma’ z dnia 18.10.2017 r.